🐧 Win → Ubuntu

1. Giới thiệu

Khách muốn đổi hẳn máy đang chạy Windows sang Ubuntu 24.04 LTS (ví dụ máy cũ chạy chậm, hoặc khách chủ động muốn dùng Linux). Làm tay phải tự tải ISO, tự dựng USB cài, tự ngồi canh từng màn hình cài, dễ chọn nhầm ổ.

Nút 🐧 Win → Ubuntu khai một lần (tài khoản, bộ cài), tool tự lo phần còn lại: thu nhỏ ổ C lấy chỗ, chép bộ cài vào máy (không cần USB), tạo mục khởi động, rồi khởi động lại để Ubuntu tự cài theo file đáp án đã nạp sẵn — cài xong vào thẳng màn đăng nhập với tài khoản đã đặt trước.

Khi nào cần dùng:

• Khách muốn đổi hẳn sang Ubuntu, không cần giữ lại Windows.
• Máy cũ cấu hình yếu, muốn dùng Linux cho nhẹ máy.

Nút này không làm: không giữ lại Windows (ổ C bị xoá hoàn toàn, không hoàn tác), không cho cài song song với Windows — muốn giữ cả hai thì dùng nhóm nút "Linux song song Windows", không đụng tới ổ D:/E:.

2. Trước khi bắt đầu

• Đang ở Windows — nút này không chạy được trong WinPE, tool tự chặn và báo "Chỉ chạy trên Windows".
• Có Internet nếu để tool tự tải bộ cài; nếu không có mạng, cần sẵn file .iso Ubuntu 24.04 LTS Desktop.
• Ổ C còn trống ít nhất ~26 GB (bộ cài tạm ~6,4 GB + tối thiểu 15 GB cho Ubuntu + 5 GB đệm).
• Đã sao lưu dữ liệu quan trọng trên Desktop/Documents/Downloads của Windows — ổ C sẽ bị xoá hoàn toàn.
• Nếu máy có ổ dữ liệu D:/E: đang mã hoá BitLocker: tắt BitLocker trước bằng 🔑 Tắt Bitlocker (tool chặn thẳng, không cho chạy).
• Biết trước tài khoản Linux muốn đặt (tên đăng nhập chữ thường, mật khẩu không dấu — bàn phím Linux mặc định là US).

3. Các bước thực hiện

1. Ở tab 🛠 Nâng cao, nhóm 🐧 Linux thay Windows (xoá ổ C:), bấm 🐧 Win → Ubuntu.
   Bạn sẽ thấy: cửa sổ "Cài Ubuntu 24.04 LTS (Desktop) — THAY Windows" mở ra. Dòng phụ nhắc: đặt sẵn tài khoản, cài xong vào thẳng màn đăng nhập.
2. Ở mục 1. Tài khoản Linux (đặt trước): gõ Tên đăng nhập (mặc định khach, chỉ dùng chữ thường a-z/0-9/gạch dưới-ngang, không được là tên hệ thống Linux như admin/sudo/ubuntu...), Mật khẩu (nên để ASCII không dấu — màn đăng nhập Linux dùng bàn phím US), Tên hiển thị (mặc định Khach), Tên máy/hostname (mặc định linux-pc).
3. Ở mục 2. Bộ cài (.iso): để trống nếu muốn tool tự tải bản ubuntu-24.04*-desktop-amd64.iso từ kho Thanhd (tự đối chiếu mã băm SHA256 công bố bởi Ubuntu sau khi tải — lệch là xoá file ngay). Có file sẵn thì bấm Chọn... trỏ tới file, hoặc bấm ⬇ Tải Ubuntu... để chọn tải từ kho hay mở trang chủ ubuntu.com tự tải tay.
4. Đọc bảng kiểm bên phải — tự động đọc máy: chuẩn boot UEFI/Legacy, phân vùng Windows sẽ bị xoá (kèm ổ đĩa số mấy, bao nhiêu GB), ổ C còn trống có đủ không, ổ dữ liệu D:/E: nào giữ nguyên, số ổ cứng và vùng chưa chia, RAM máy (phải đủ cho chế độ nạp vào RAM lúc cài), Secure Boot bật/tắt.
   > [!LUU] Dòng RAM chỉ có ở Ubuntu/Mint vì bộ cài nằm cùng ổ với chỗ cài nên phải nạp hết vào RAM lúc khởi động (gọi là "toram"). Debian không cần bước này.
5. Thay đổi cấu hình máy (gắn/tháo ổ, dọn ổ C...) giữa lúc đang mở cửa sổ thì bấm 🔄 Đọc lại máy để bảng kiểm cập nhật.
6. Bấm 🐧 XOÁ WINDOWS && CÀI UBUNTU NGAY.
   • Nếu chưa chọn file .iso, nút đổi thành "⛔ HỦY TẢI BỘ CÀI (chưa đụng ổ đĩa)" và tool tự tải bộ cài từ kho trước — bấm Hủy tải bất cứ lúc nào vẫn an toàn, chưa đụng ổ đĩa.
     Bạn sẽ thấy: tải xong, tool tự đối chiếu mã băm SHA256 chính chủ Ubuntu, khớp mới cho cài tiếp.
7. Hộp xác nhận lần 1 "Xác nhận THAY Windows bằng Linux" hiện ra, in lại mọi thứ sắp làm: xoá Windows, giữ D/E, tài khoản, chuẩn máy, sẽ thu nhỏ C bao nhiêu. Đọc kỹ rồi bấm Yes.
8. Hộp xác nhận lần 2 "Chắc chắn?" hiện ra — đây là điểm KHÔNG HOÀN TÁC thật sự: Windows ổ C sẽ xoá và không khôi phục được.
   > [!CANH] Chỉ bấm Yes khi đã chắc chắn và đã sao lưu dữ liệu khách. Bấm No để dừng lại, cửa sổ vẫn mở, Windows còn nguyên.
9. Sau khi bấm Yes ở cả hai hộp: nếu máy có cài phần mềm diệt virus, có thể hiện thêm một hộp hỏi về việc tạm loại trừ, rồi máy khởi động lại để Ubuntu tự cài.

4. Giải thích các mục trong cửa sổ

Mục	Tác dụng	Ghi chú
1. Tài khoản Linux (đặt trước)	Tên đăng nhập, mật khẩu, tên hiển thị, hostname	Tên đăng nhập chỉ a-z/0-9/gạch dưới-ngang, không trùng tên hệ thống Linux. Mật khẩu nên ASCII không dấu.
2. Bộ cài (.iso)	Chọn nguồn bộ cài	Để trống = tool tự tải từ kho + tự đối chiếu SHA256. Chọn... mở file có sẵn. ⬇ Tải Ubuntu... hỏi tải từ kho hay mở trang chủ.
Bảng kiểm (chỉ đọc)	Tự động đọc máy, báo điều kiện trước khi cài	Chuẩn boot, phân vùng sẽ xoá, ổ trống, ổ dữ liệu giữ nguyên, số ổ cứng/vùng chưa chia, RAM, Secure Boot.
🔄 Đọc lại máy	Đọc lại toàn bộ sau khi đổi cấu hình máy	Dùng sau khi gắn/tháo ổ, dọn ổ C...
Nút 🐧 XOÁ WINDOWS && CÀI UBUNTU NGAY	Tự tải (nếu cần) rồi cài	Chưa chọn .iso thì tự tải trước (đổi thành nút Hủy tải); có .iso rồi thì qua cổng chặn an toàn, 2 hộp xác nhận, rồi mới thu nhỏ ổ C và chép bộ cài.

5. Kiểm tra kết quả

• Sau khi quá trình cài tự động hoàn tất (khoảng 30–45 phút kể từ lúc bấm Yes), máy khởi động lại và tới thẳng màn đăng nhập Ubuntu (GDM).
• Đăng nhập bằng tài khoản đã đặt ở mục 1.
• Kiểm tra ổ D:/E: (nếu có) còn giữ nguyên dữ liệu, mở được từ trong Ubuntu.
• Máy đứng im ở màn hình cài quá 45 phút (hiếm gặp): tắt nguồn bật lại — Windows vẫn còn nguyên cho tới khi Ubuntu thật sự chạy lần đầu.

6. Lỗi thường gặp và cách xử lý

Hiện tượng / thông báo	Nguyên nhân	Cách xử lý
"Chưa chọn file .iso của Ubuntu 24.04 LTS (Desktop)."	Bấm chạy mà để trống và kho cũng không tải được (mất mạng)	Kiểm tra mạng, hoặc tự chọn file .iso có sẵn ở mục 2.
"Hãy nhập Tên đăng nhập và Mật khẩu để đặt sẵn cho Linux."	Chưa gõ user/pass ở mục 1	Gõ đủ tên đăng nhập + mật khẩu rồi bấm lại.
"Tên đăng nhập […] là tên HỆ THỐNG Linux dành riêng"	Gõ tên trùng tài khoản hệ thống (admin, sudo, ubuntu, root...)	Đổi sang tên thường như khach, Thanhd.
"Mật khẩu Linux chỉ nên dùng ký tự ASCII không dấu"	Mật khẩu có dấu tiếng Việt	Đặt lại mật khẩu không dấu (bàn phím Linux là US).
"Máy chưa đủ điều kiện:" kèm danh sách dòng ✘	Ổ C không đủ ~26 GB trống, hoặc không xác định được chuẩn máy UEFI/Legacy	Dọn ổ C, bấm 🔄 Đọc lại máy; kiểm tra lại BIOS nếu cần.
"Máy còn ổ khác […] có vùng CHƯA CHIA lớn" / "Chính ổ Windows còn sẵn […] GB CHƯA CHIA"	Trình cài Ubuntu tự chọn vùng chưa chia LỚN NHẤT trên mọi ổ, có thể cài nhầm vào ổ khách	Dùng Disk Management chia nốt vùng đó (hoặc Extend Volume C:), rồi 🔄 Đọc lại máy.
"Ổ dữ liệu đang mã hoá BitLocker: […]"	Ổ D:/E: đang BitLocker tự mở khoá nhờ Windows hiện tại	Tắt BitLocker, chờ giải mã xong rồi chạy lại.
"RAM của máy chỉ ~X GB […] cần ít nhất ~Y GB"	Bộ cài Ubuntu phải nạp hết vào RAM lúc cài (toram) vì nằm cùng ổ sắp xoá	Dùng máy RAM lớn hơn, hoặc đổi sang nút "🌀 Win → Debian" (không cần toram).
"Ổ đĩa này (MBR) đã có X phân vùng — MBR tối đa 4 ô"	Ổ MBR (Legacy) đã có từ 3 phân vùng trở lên, không đủ 2 ô trống cho bộ cài + Ubuntu	Gộp/xoá bớt phân vùng dư, hoặc dùng máy UEFI/GPT.
"Diệt virus đã xoá file cài Linux […]. Tool đã TỰ DỌN phân vùng"	Diệt virus coi file cài là lạ, xoá ngay sau khi chép	Tắt bảo vệ thời gian thực hoặc thêm loại trừ, rồi làm lại.

7. Lưu ý an toàn

• Hộp "Chắc chắn?" (XÁC NHẬN LẦN CUỐI) là điểm KHÔNG HOÀN TÁC duy nhất trong cả luồng — sau khi bấm Yes ở cả hai hộp, Windows chỉ còn sống tới lần khởi động đầu tiên của Ubuntu.
• Luôn sao lưu dữ liệu khách trên ổ C TRƯỚC khi chạy — mục này xoá sạch, không có thùng rác để lấy lại.
• Ổ D:/E: và dữ liệu trên đó giữ nguyên hoàn toàn, tool không đụng tới.
• Máy đứng im ở màn hình cài quá 45 phút: cứ tắt nguồn bật lại, Windows vẫn còn nguyên cho tới khi Ubuntu thật sự chạy lần đầu và tự xoá nó.
• Job khoá theo máy đang chạy — không mang sang máy khác giữa chừng.

8. Câu hỏi thường gặp

Hỏi: Có giữ lại được Windows song song với Ubuntu không?
Đáp: Không với nút này — nút này THAY HẲN Windows bằng Ubuntu. Muốn giữ cả hai, dùng nhóm nút "Linux song song Windows" (Ubuntu v8.1).

Hỏi: Máy ít RAM thì làm sao?
Đáp: Ubuntu cần nạp cả bộ cài vào RAM lúc cài (chế độ "toram"). Máy RAM yếu không đủ sẽ bị chặn trước khi đụng ổ đĩa — có thể đổi sang "🌀 Win → Debian" vì Debian không cần bước này.

Hỏi: Tải bộ cài từ kho Thanhd có an toàn không?
Đáp: Tool tự đối chiếu mã băm SHA256 công bố chính chủ Ubuntu ngay sau khi tải xong — lệch là tool tự xoá file ngay, không cho dùng để cài.